Blog | Av. İbrahim Burak Yalçın

Trafik kazasında yaralama suçunun cezası ne kadar, alkol artırımı nasıl işler, şikayet şartı var mı?

Trafik Kazasında Taksirle Yaralama Suçu Nedir

Mersin, Adana veya Tarsus'ta trafik kazası geçirdiniz ve karşı taraf yaralandı mı?

Ya da siz mi yaralandınız ve karşı taraf hakkında suç duyurusunda bulunmak mı istiyorsunuz?

Trafik kazasında yaralama, Türk Ceza Kanunu'nun 89. maddesi kapsamında taksirle yaralama suçunu oluşturur.

2024 sonu itibarıyla yapılan yasal değişikliklerle bu suçun cezaları önemli ölçüde artırılmıştır.

Taksirle yaralama suçu nedir?

Taksirle yaralama, sürücünün dikkat ve özen yükümlülüğüne aykırı davranması sonucu — hız ihlali, hatalı sollama, dikkatsizlik gibi — bir başkasının vücut bütünlüğüne zarar vermesidir.

Sonuç öngörülebilir olmakla birlikte istenmemiştir.

Taksir iki türlüdür: Bilinçsiz taksir: Sürücü, neticeyi hiç öngöremez. Dikkatsizliği veya özensizliği nedeniyle olası tehlikeyi fark etmez ve bu yüzden kazaya sebebiyet verir.

Bilinçli taksir: Sürücü hızlı gitmekte, birine vurabileceğini öngörmekte, fakat bunu istememektedir. “Bir şey olmaz” diye düşünerek hareketine devam eder.

Bu durumda hızlı gidip sonucu öngörerek hareket etmesi bilinçli taksir olarak değerlendirilir ve taksirli yaralama suçu oluşur.Ancak sürücü neticeyi öngördüğü hâlde “olsa da olur” diyerek kabullenir ve umursamazsa, bu durum olası kasta dönüşebilir ve kasten yaralama suçu kapsamında değerlendirilir.

Kaza yalnızca sürücüler arasında değil; trafik kurallarına uymayan yayalar da bu suçun faili olabilir.

Cezası ne kadar?

7531 sayılı Kanun ile yapılan değişiklikler sonrası güncel ceza miktarları şöyledir.
Basit yaralama için (TCK 89/1) temel ceza 4 aydan 2 yıla kadar hapis veya adli para cezasıdır. Eski düzenlemede bu 3 aydan 1 yıla kadar hapis idi.

Birden fazla kişinin yaralanması halinde (TCK 89/4) ceza 9 aydan 5 yıla kadar hapistir. Eski düzenlemede 6 aydan 3 yıla kadardı. Bu durumda adli para cezasına hükmedilemez, hapis cezası zorunludur.

Yaralanmanın ağırlığı cezayı artırır mı?

Evet. Yaralanmanın niteliğine göre temel ceza üzerinden artırım uygulanır.

Kemik kırılması, organ işlevinin zayıflaması, yüzde sabit iz veya hayati tehlike oluşması halinde ceza yarı oranında artırılır (TCK 89/2).

Organ yitirilmesi, iyileşmesi olanağı bulunmayan hastalık veya bitkisel hayata neden olunması halinde ise ceza bir kat artırılır (TCK 89/3).

Alkol veya kırmızı ışık ihlali varsa ne olur?

Bu durumlarda bilinçli taksir hükümleri devreye girer ve belirlenen ceza üzerine 1/3 ile 1/2 oranında ek artırım yapılır (TCK 22/3).

Alkollü sürücünün birden fazla kişiyi yaralaması halinde ceza 9 ay - 5 yıl aralığından belirlendikten sonra ayrıca artırım uygulanır.

Kırmızı ışık ihlali, sollama yasağı olan yerde sollama ve uyuşturucu etkisi altında araç kullanmak da bilinçli taksiri tetikleyen haller arasındadır.

Şikayet şartı var mı, uzlaşma mümkün mü?

Basit taksirle yaralama suçu kural olarak şikayete bağlıdır ve uzlaşma kapsamındadır. Şikayet süresi kazadan itibaren 6 aydır. Bu süre geçildikten sonra şikayet hakkı düşer.

Ancak bilinçli taksirle işlenen suçlarda tablo değişir. Basit yaralamalarda şikayet şartı devam eder. Nitelikli yaralama (kemik kırığı, hayati tehlike vb.) veya birden fazla kişinin yaralanması söz konusuysa şikayet aranmaksızın savcılık resen soruşturma başlatır ve uzlaşma mümkün olmaz.

Kusur oranı cezayı etkiler mi?

Evet, ceza tayininde failin asli veya tali kusurlu olması temel belirleyicidir. Mağdurun tam kusurlu olduğu durumlarda failin ceza sorumluluğu kalkabilir. Mağdurun tali kusurlu olması ise failin cezasında indirim sebebi oluşturabilir. Bu nedenle kaza bilirkişi raporundaki kusur dağılımı hem cezai hem de hukuki tazminat süreçleri açısından kritik önemdedir.

Sürücü belgesi geri alınır mı?

Mahkumiyet halinde sürücü belgesinin 6 aydan 3 yıla kadar geri alınmasına karar verilebilir (TCK 53/6). Ancak taksirli suçlarda genel hak yoksunluklarına ilişkin hükümler uygulanmaz — yalnızca sürücü belgesi geri alınabilir.

Alkol olmadan trafik kazasında araçta başka suç da oluşur mu?

Alkol olmadan meydana gelen trafik kazasında, taksirle yaralama suçu (TCK md. 89) dışında başka suç da oluşabilir.

En sık karşılaşılan ek suç, TCK md. 179/2 kapsamında trafik güvenliğini kasten tehlikeye sokma suçudur (kişilerin hayatı, sağlığı veya malvarlığı açısından tehlikeli şekilde araç sevk ve idare etmek).

Ancak bu suçun oluşması için kasten (en azından olası kastla) tehlikeli sürüş şarttır. Sıradan dikkatsizlik veya basit taksir yeterli değildir.

Trafik güvenliğini tehlikeye sokma (TCK 179) ile taksirle yaralama aynı anda gerçekleştiğinde:Fail yalnızca daha ağır olan taksirle yaralama suçundan cezalandırılır.

İki suçtan birlikte ayrı ceza verilmez. Mahkeme, trafik güvenliğini tehlikeye sokma suçu yönünden “hüküm kurulmasına yer olmadığına” kararı verir.

İstisna Durumlar (Ayrı ceza gündeme gelebilir):
Mağdur şikayet etmezse,
Şikayetten vazgeçerse veya
Uzlaşma olursa → taksirle yaralama suçu düşer.

Bu durumda fail sadece trafik güvenliğini tehlikeye sokma suçundan (TCK 179) cezalandırılabilir.Alkol olmadan (sadece TCK 179/2) veya alkollü (TCK 179/3) olması fark etmez; kural aynıdır.

Bu yazı yalnızca genel bilgilendirme amaçlıdır; hukuki danışmanlık niteliği taşımaz.

Mevzuat ve Yargıtay içtihatları değişkenlik gösterebilir. Somut olayınız için mutlaka bir avukattan destek almanızı tavsiye ederiz.

© Av. İbrahim Burak Yalçın | ibrahimburakyalcin.av.tr — Bu içerik telif hakkıyla korunmaktadır, kaynak gösterilmeden kopyalanamaz.

Trafik Kazasında Taksirle Yaralama Suçu Nedir | Mersin – Adana – Tarsus Avukat